Tak radzą sobie ziemniaki w Europie

W dużej części Europy od miesięcy panuje susza. Na początku tego lata miało to miejsce głównie w krajach Europy Południowej, ale konsekwencje tego widać również w Europie Północno-Zachodniej i Środkowej. Bardzo niski poziom opadów przemieszcza się przez uprawy jak cichy zabójca. Ponadto podczas niezwykle wysokich temperatur sprzed dwóch tygodni rozpoczął się proces zużycia, który przy obecnej pogodzie coraz bardziej nasila się w przypadku ziemniaków.

Rynek kontraktów terminowych porusza się, rynek fizyczny czeka
Zmiany pogodowe również nie powodują ochłodzenia rynku. Kontrakt na EEX z kwietnia 2023 r. z łatwością przekroczył barierę 1 euro za 25 kilogramów w poniedziałek 100 sierpnia, po czym w środę wzrósł do 26,90 euro. W czwartek rano cena osiągnęła szczyt na poziomie 28,50 €, a po południu kwietniowy kontrakt oscylował powyżej 27 €. Na rynku fizycznym jest spokojniej. W tym tygodniu PotatoNL opublikowało na tablicach pierwszą wycenę nowych zbiorów od 20 do 21 euro. Patrząc na notowania Belgapom i indeks DCA PAT, tam również utrzymuje się kurs 20 euro. Przetwórcy są w trakcie wypełniania swoich obowiązków i nadal rzadko są aktywni na rynku.

Pierwsi już dotarli próbne figurki do zbioru ogłoszone (pobranie próbek pod koniec lipca) na uprawę główną ziemniaków na frytki. Potwierdzają one wrażenie, że rośliny są w zaawansowanym stadium wzrostu. Znajduje to odzwierciedlenie w wysokich ciężarach podwodnych. Obraz plonów jest zmienny i różni się w zależności od regionu. Różnice między nawadnianymi i nienawadnianymi mogą być również znaczące. Poniżej omawiamy sytuację w poszczególnych krajach.

Holandia: główne różnice między południem, centrum i północą
Lipiec był ciepły i ponadprzeciętnie suchy. Szczególnie duże są różnice między południem a północą. Więcej spadło w północnej części naszego kraju opad atmosferyczny potem na południu i południowym wschodzie. Szczególnie w Brabancji Północnej i Limburgii opady deszczu są niewielkie. Maksymalne temperatury również kształtowały się na nieco niższym poziomie na północy, natomiast na południu sięgały 40 stopni. Wczesne odmiany podupadły po tym podmuchu upałów. Działki, które są często nawadniane, wyglądają świeżo. Konsekwencje są szczególnie widoczne na uwrociach i zakrętach, gdzie nagarniacz nie może dotrzeć. Tam, gdzie nawadnianie nie jest możliwe, plony szybko się pogarszają.

Wiele upraw zostało już poddanych działaniu MH (hydrazydu kwasu maleinowego). Nie każdy hodowca widział możliwość zrobienia tego w wysokich temperaturach. Burze prognozowane są od czwartkowego popołudnia. To może sprzyjać marnotrawieniu. Znawcy już zgłaszają przypadkowe zaczerwienienie (białe kropki na bulwach).

Belgia: Najbardziej ucierpiały uprawy we Flandrii
Według danych opublikowanych w tym tygodniu przez PCA i Fiwap, pola ziemniaków w Walonii są w lepszym stanie niż te we Flandrii. Nigdy wcześniej w Belgii nie było tak niewielu dni z opadami atmosferycznymi (142 dni w porównaniu do średnio 199 dni). We Flandrii Zachodniej jest bardzo sucho i jest to główny region upraw. Belgijski instytut pogodowy RMI spodziewa się dalszego rozwoju sytuacji w ciągu najbliższych dziesięciu dni. Uderzające są niezwykle wysokie ciężary podwodne. Czasem nawet powyżej 450 gramów. Patrząc na prognozy pogody, szczególnie biedniejsze działki będą miały trudności w ciągu najbliższych dziesięciu dni.

Francja: zauważalne zużycie
Francuskie zbiory ziemniaków dobrze przeszły pierwszy okres upałów pod koniec lipca. Temperatura rtęci ponownie wzrosła powyżej 30 stopni i oczekuje się, że stanie się to w przyszłym tygodniu. Szczególnie cierpią uprawy nienawadniane. Na północnym zachodzie jest bardzo sucho. Jest to ważny region uprawy ziemniaków na frytki. Na obszarach, na których dostępne jest większe nawadnianie, warunki upraw są również lepsze, ale również tutaj można zauważyć, że susza i upał mają wpływ na wzrost.

Niemcy: zboża dojrzewają wcześnie
Patrząc na europejską mapę pogody, Niemcy zmieniają kolor na czerwony. Najważniejsze regiony uprawy ziemniaków na frytki, w regionie przygranicznym z Holandią i Belgią, są w lepszej kondycji. Ostatnio spadło również trochę opadów. Wyjątkiem jest Bawaria, gdzie od wiosny było szczególnie sucho. Tylko lokalnie wystąpiły przelotne opady deszczu, które jednak zazwyczaj wyrządzają więcej szkód niż pożytku. Brak opadów sprawia, że ​​wczesne zbiory dojrzewają szybciej i wcześniej. Spowodowało to ożywienie na rynku, które obecnie ulega ożywieniu. Rozwój plonów jest opóźniony, co oznacza, że ​​zbiera się mniej kilogramów.

Polska: małe zbiory ze względu na kurczący się obszar i wpływy pogodowe
Polska agencja statystyczna ARiMR opublikowała wreszcie dane dotyczące powierzchni. To daje 182.000 tys. ha wobec 203.000 tys. ha w roku ubiegłym. Oznacza to spadek o ponad 10%. Sytuacja w Polsce jest podzielona. Północ miała jak dotąd lepszy okres wegetacyjny niż południe i południowy zachód, dzięki częstym opadom i niższym temperaturom. W ostatni weekend w wielu miejscach spadło od 50 do 80 milimetrów opadów, co było bardzo mile widziane. Jednak nadal jest bardziej sucho niż przeciętnie. Wraz ze wzrostem temperatur w przyszłym tygodniu i utrzymującymi się przez kilka dni temperaturami powyżej 30 stopni, wilgoć szybko wyparuje. Również w tym przypadku oczekuje się, że plony pozostaną w tyle, chociaż różnice regionalne są duże.

Wielka Brytania: grozi niedobór ziemniaków
Rynek ziemniaków w Wielkiej Brytanii został zepchnięty na dalszy plan, szczególnie po Brexicie. Warto jednak zastanowić się nad obecną sytuacją. Jest bardziej sucho niż w 2018 r. Lipiec był nawet najbardziej suchym miesiącem od 1935 r. Według danych Met Office. Jest wyjątkowo sucho, szczególnie na południu i południowym wschodzie. Było też bardzo gorąco, temperatura dochodziła do 40 stopni i więcej. To rekord wyspy. W pierwszej połowie sierpnia jest sucho i ciepło.

Szacuje się, że tak się stanie powierzchnia w tym roku do 109.000 tys. ha. Oficjalnych danych brakuje od czasu zatrzymania rządowej usługi AHDB Potato. Coraz więcej insiderów zgadza się, że przychody utrzymają się na poziomie z 2018 roku lub nawet niżej. Pomnóż to przez wielkość areału, a zbiory ziemniaków w kraju będą bardzo ograniczone, nieco ponad 4,5 miliona ton. Mówi się zatem o potencjalnym niedoborze ziemniaków. Być może szczególne jest to, że rynek brytyjski pozostaje spokojny. Hodowcy niechętnie sprzedają, ponieważ najpierw czekają na ostateczny plon.

Nadchodzące tygodnie będą kluczowe
Najbliższe sześć tygodni będzie kluczowe dla europejskich upraw ziemniaków na frytki. Odmiany takie jak Fontane mogą nadal osiągać dobre plony w drugiej połowie sierpnia i na początku września, ale wymaga to plonu z potencjałem. Zużycie pól w północno-zachodniej Europie sprawia, że ​​szansa na to maleje. Prognoza długoterminowa nadal przewiduje suchą pogodę. Wyciąganie jednoznacznych wniosków na podstawie samych danych dotyczących pierwszych zbiorów testowych jest niebezpieczne. Wszystko może się jeszcze wydarzyć, ale jasne jest, że obecna sytuacja ma konsekwencje.