Granica z Irlandią Północną zostanie otwarta dla sadzeniaków ziemniaków ze Szkocji od przyszłej jesieni. Informację tę ogłosił w zeszłym tygodniu Sekretarz Rolnictwa Wielkiej Brytanii. Decyzja ta nie przynosi jednak wielkiej ulgi. Granica z UE pozostaje zamknięta i to właśnie na tym musieli polegać szkoccy plantatorzy ziemniaków sadzeniakowych przed Brexitem.
Na Szkocję przypada około 75% sadzeniaków ziemniaka eksportowanych z Wielkiej Brytanii. W sezonie 2020/21 sadzeniaki ziemniaka eksportowano m.in. do Irlandii Północnej i osiemnastu różnych krajów UE. Oba te rynki zniknęły w styczniu 2021 r. z powodu Brexitu. To świetnie, że od przyszłego sezonu znów będzie można wysyłać sadzeniaki ziemniaków do Irlandii Północnej, ale nie jest to wystarczająca pomoc dla szkockich plantatorów sadzeniaków ziemniaków, uważa poseł Szkockiej Partii Narodowej (SNP) Richard Thomson. „To krok naprzód i cieszę się, że po długim lobbingu w końcu jest jasne, kiedy szkockie ziemniaki sadzeniakowe będą mogły znów trafić do Irlandii Północnej”.
Niewiedza i nieudolność
Według Thomsona fakt, że sadzeniaki ziemniaka mogą być ponownie eksportowane do Irlandii Północnej, jest zaledwie pierwszym krokiem. „Szkoccy plantatorzy chcą wznowić eksport do UE, zanim na dobre stracą te rynki” – powiedział Thomson, cytowany przez kilka angielskich mediów. „Wiemy na przykład, że irlandzki rząd przeznaczył 3 miliony euro, aby dać swojemu przemysłowi ziemniaczanemu impuls we właściwym kierunku. Postrzegali Brexit jako szansę dla swojego sektora i tego właśnie można oczekiwać od rządu krajowego, który traktuje swój sektor rolny poważnie”. Zdaniem posła fakt, że Szkocja utraciła dostęp do ważnego europejskiego rynku zbytu, jest dowodem niekompetencji i nieudolności konserwatywnego rządu.
Trudno oszacować, czy i jakie skutki holenderski sektor sadzeniaków odczuje po powrocie szkockich sadzeniaków do UE. Dane NAO pokazują, że od czasu Brexitu znacznie mniej sadzeniaków ziemniaków wyeksportowano z Holandii do Wielkiej Brytanii. Przed Brexitem do Wielkiej Brytanii trafiło ponad 15.000 tys. ton. Pod względem wolumenu Wielka Brytania była porównywalna z Polską i Turcją. W tym sezonie liczba ta jednak jak dotąd nie przekroczyła 5.000 tys. ton.