Wiele domów handlowych organizuje dni swoich relacji, a oprócz prezentowania nowych odmian i utrzymywania sieci, jest też czas, aby spojrzeć w przyszłość. Jakie trendy identyfikują firmy i co z nimi robią?
Uczynienie upraw bardziej zrównoważoną, dzięki czemu ziemniak będzie bardziej odporny na choroby, szkodniki i ekstremalne warunki pogodowe, przy jednoczesnym utrzymaniu plonów i jakości na co najmniej takim samym, a najlepiej poprawionym. Wymaga to sporo od całego łańcucha ziemniaków, a zwłaszcza od dystrybucji i uprawy sadzeniaków.
Różne wizje
Dwóch ważnych graczy na rynku holenderskim, Agrico i HZPC, ma własną wizję kierunku, w jakim zmierza łańcuch sadzeniaków, co stało się jasne podczas prezentacji, które odbyły się w tym tygodniu. Niektórzy dostrzegają ogromny potencjał w danych i oczekują, że tradycyjna hodowla pozostanie dominująca. Drugi chce zdobywanie nowych rynków w nowych regionach i koncentruje się na rozwoju ziemniaków hybrydowych i nasion ziemniaków prawdziwych (TPS).
Agrico widzi wiele w lepszym analizowaniu i wykorzystywaniu danych (rynkowych). „Odmiana taka jak Fontane przekroczyła nasze oczekiwania” – mówi Jan van Hoogen, dyrektor Agrico. „Odmiana wypadła dobrze na naszych polach testowych, ale nie zaobserwowaliśmy sukcesu, jaki odniesiemy teraz w związku z nadchodzącą odmianą. Dlaczego niektóre odmiany, których nie można od razu oczekiwać, są tak dobrze akceptowane przez hodowców, handel i przemysł, a dlaczego inne odmiany odnoszące sukcesy? od których oczekuje się dużo mniej? Dane istnieją, ale musimy odfiltrować czynniki decydujące o sukcesie. To jedno z głównych wyzwań, przed którymi stoimy.
W dziedzinie hodowli Agrico spodziewa się, że tradycyjna hodowla pozostanie dominująca. Firma ciężko pracuje nad mocnymi odmianami z jednym lub większą liczbą genów odpornych na phytophthora. Niezbędny w uprawie organicznej i ważny krok w uprawie konwencjonalnej w celu ograniczenia zużycia zasobów. Agrico z dumą informuje, że we wszystkich segmentach dostępnych jest jedna lub więcej solidnych odmian (frytki, stół, frytki).
Szum
Według Van Hoogena dystrybucja ziemniaków jest procesem długotrwałym i przyspieszenie go w praktyce nie jest łatwe. Van Hoogen krytycznie odnosi się do nowych technik hodowli, takich jak CRISPR-cas. „Wokoło CRISPR-cas panuje lekki szum. Z pewnością stwarza to możliwości, ale czas pokaże, czy jest to jajo Kolumba do hodowli ziemniaków, jak to obecnie niektórzy przedstawiają”. Wskazuje także, że technologia ta nie jest dozwolona w UE, dlatego inwestowanie w nią jest ryzykowne. Van Hoogen nie boi się, że w przyszłości przegapi możliwość uzyskania pozwolenia. „Tę konkretną wiedzę nadal można kupić później.”
Zapotrzebowanie na żywność rośnie
Podczas Dni Ziemniaka firma HZPC poświęciła wiele uwagi rozwojowi nowych rynków. Liczba ludności na świecie rośnie. Ziemia się nie powiększa, dlatego potrzebne są inteligentne rozwiązania, które pozwolą nakarmić dodatkowe usta zdrową i przystępną cenowo żywnością. Ziemniak ma ustaloną wartość w wielu regionach, ale zdaniem firmy nadal istnieje duży potencjał jego upraw w Afryce Subsaharyjskiej i Indiach.
Eksport (holenderskich) sadzeniaków do tych regionów jest trudny. Aby sadzeniaki mogły się tam dostać, trzeba pokonać duże odległości drogą lądową. Jest to nie tylko kosztowne, ale także szybko pogarsza się jakość, jeśli transport trwa kilka dni lub nawet tygodni w złych warunkach. Zdaniem Gerarda Backxa, dyrektora HZPC, eksport małej ilości nasion zamiast dużej ilości sadzeniaków mógłby być rozwiązaniem tego problemu.
Odmiany hybrydowe
Ziemniaki TPS i hybrydowe wymagają odmian diploidalnych zamiast obecnie powszechnych odmian tetraploidalnych. Jednakże obecne odmiany diploidalne pozostają w tyle za obecnymi odmianami o kilkadziesiąt procent pod względem plonów. „Ciężko pracujemy, aby poprawić plony, ale to wymaga czasu” – twierdzi Backx. Jednakże w niektórych regionach, np. w regionie Subsahary, firma spodziewa się, że będzie w stanie wprowadzić odmiany w ciągu kilku lat. Plony są tam stosunkowo niskie, częściowo dlatego, że nie mają dobrego materiału wyjściowego. Dzięki ziemniakom hybrydowym można szybko podjąć duże kroki w tym zakresie.
Według Backx ziemniaki hybrydowe będą głównie uzupełniać uprawę sadzeniaków w obecnym kształcie. Uprawa ziemniaka z nasion trwa znacznie dłużej i jest trudniejsza niż uprawa ziemniaka z doniczki. Możliwości tkwią głównie w lokalnej uprawie zdrowych sadzeniaków przez wyspecjalizowanych hodowców w regionach, w których obecnie trudno jest o dobre sadzeniaki. W dłuższej perspektywie odmiany hybrydowe mogą również przynieść korzyści rynkom bardziej rozwiniętym, na przykład ponieważ można szybciej wykonać nowe krzyżówki lub ponieważ materiał wyjściowy jest w 100% wolny od wirusów.