Tło Gospodarki
Jak wysoka jest naprawdę inflacja?
Inflacja gwałtownie spadła. Według holenderskiego urzędu statystycznego wskaźnik cen towarów i usług konsumenckich (CPI) za wrzesień wyniósł 0,2%. Według HICP, z którym porównuje się inflację w UE, deflacja wynosi nawet -0,3%. Obraz jest tu jednak zniekształcony ze względu na nową metodę obliczeń zastosowaną przez urząd statystyczny. Jak wysoka jest naprawdę inflacja?
Gwałtowny spadek inflacji jest głównie efektem sztucznym wynikającym z (obecnie zastąpionej) starej metody pomiaru cen energii CBS, Rabobank wyjaśnia w najnowszym monitor inflacji. W czerwcu CBS przeszło na nowe obliczenia, które opierają się na średniej rzeczywistych rachunków za energię. Wcześniej przyjmowano jedynie aktualne stawki za energię. „Sytuacja się pogorszyła dopiero, gdy w drugiej połowie 2021 r. ceny gazu wzrosły w wyniku słabo uzupełnionych dostaw gazu w Europie. Po rosyjskiej inwazji na Ukrainę w lutym 2022 r. i późniejszym bojkocie rosyjskiego gazu ceny energii rosły jeszcze szybciej. skutek Silny wzrost cen energii wynikał z tego, że inflacja cen energii rosła znacznie szybciej, niż to faktycznie odnotowywały w swoich miesięcznych kosztach gospodarstwa domowe posiadające długoterminowe umowy na energię” – podał bank w monitorze inflacji.
Zdaniem banku, ta przerwa w metodzie nie ma wpływu na całkowitą zmierzoną inflację od połowy 2021 r. – okresu tuż przed tym, jak ceny energii zaczęły gwałtownie rosnąć – do maja 2023 r. „Jednak z powodu przerwy w miesięcznych danych o inflacji do czerwca 2024 r. pojawiają się czasami dziwne wartości odstające. Tak jest w przypadku września”.
Średni rachunek za energię wzrósł, a nie spadł
Według oficjalnych statystyk we wrześniu rachunki gospodarstw domowych powinny odnotować gwałtowny spadek rachunków za energię o 38% (w porównaniu z rokiem ubiegłym). Rabobank obliczył to i faktycznie widzi wzrost średniego rachunku za energię gospodarstw domowych o ponad 20%.
„Na podstawie oficjalnych danych o inflacji za wrzesień można odnieść wrażenie, że Holandia zostawiła za sobą kryzys inflacyjny” – stwierdził bank. „Jednak w praktyce gospodarstwa domowe na całym świecie nadal zauważają, że produkty i usługi stały się znacznie droższe w porównaniu z rokiem ubiegłym”. Podczas gdy oficjalne statystyki wskazują na stopę inflacji na poziomie -0,3% (HICP) za wrzesień, alternatywna stopa inflacji obliczona przez Rabobank (gdzie stopa inflacji przed czerwcem 2023 r. według HICP została również przeliczona zgodnie z nową metodą) jest nie mniejsza niż 8,8%.
Rabobank spodziewa się, że według oficjalnych statystyk średnia inflacja w tym roku wyniesie średnio 4,5% (HICP), jednak według alternatywnej statystyki inflacyjnej wyniesie ona 9,7%. W 2024 r. liczby te są do siebie zbliżone i wynoszą 2,7% według oficjalnych danych i 2,4% według alternatywnych danych.
W nadchodzących miesiącach inflacja cen żywności będzie szybko spadać
Inflacja żywności wyniosła we wrześniu 10%. W lutym tego roku było to jeszcze ponad 15%. Bank faktycznie spodziewał się, że tego lata inflacja żywności spadnie poniżej 10% i oczekuje, że w nadchodzących miesiącach będzie ona szybko spadać. W 2023 roku ma to wynieść średnio 11,3%, natomiast w 2024 roku bank zakłada 1,2%.
Nie oznacza to jednak, że ceny w supermarketach również spadną. „W zeszłym roku ceny konsumpcyjne w czwartym kwartale wzrosły o ponad 5%. Nawet jeśli w nadchodzących miesiącach poziom cen w supermarkecie pozostanie taki sam, to na przełomie inflacja szybko spadnie do poziomu około 4–5%. roku."
Od końca sierpnia średni poziom cen w holenderskich supermarketach spadł o 0,1 punktu procentowego. Rozwój cen różni się w zależności od kategorii. Desery (bez nabiału), sól i bułki podrożały o około 1% do 2%. „Dzięki rozpoczęciu sezonu żniwnego spadły np. ceny ziemniaków i cebuli. W supermarketach nieco taniejeły też ogórki i gruszki” – podał bank. Większość cen pozostała jednak na niemal takim samym poziomie jak miesiąc wcześniej. Bank widzi kategorię, w której następuje wyraźny spadek cen: margaryna. „To uderzające, ponieważ sześć miesięcy temu była to kategoria o najwyższym wzroście cen rok do roku, wynoszącym około 30%.
Inflacja bazowa nie będzie w dalszym ciągu spadać
Inflacja bazowa (po wyłączeniu cen żywności i energii) spadła we wrześniu z 7% w sierpniu do 5,1% we wrześniu. Rabobank nie spodziewa się, że spadek ten będzie kontynuowany w nadchodzących miesiącach. W jej prognozach inflacja bazowa w 6,7 roku wyniesie średnio 2023%, a w drugiej połowie 2024 spadnie poniżej 3%.
Lindy van Eekeres
© Analiza rynku DCA. Niniejsza informacja rynkowa podlega prawu autorskiemu. Zabrania się reprodukowania, rozpowszechniania, rozpowszechniania lub udostępniania treści osobom trzecim za wynagrodzeniem w jakiejkolwiek formie bez wyraźnej pisemnej zgody DCA Market Intelligence.