Rynek soi jest mocny i taki pozostanie przez jakiś czas. Stwierdzili to analitycy cen Kyle Holland i Marcel Goldenberg w czwartek 2 grudnia podczas webinaru zorganizowanego przez agencję rynkową Mintec. „Rosnący popyt na biodiesel i żywność pochodzenia roślinnego to obecnie najsilniejsze czynniki napędzające rynek”.
Stany Zjednoczone, Ameryka Południowa – z Brazylią i Argentyną na czele – oraz Chiny są największymi producentami soi na świecie. Pierwsze dwa regiony odpowiadają także za większość światowego eksportu. Chiny utrzymują głównie soję produkowaną na rynku krajowym, a jej głównym przeznaczeniem jest przemysł paszowy. Chociaż własna produkcja to za mało. Dlatego o tej porze roku Brazylia i Argentyna w pełni konkurują w eksporcie do Chin. To wpływa na cenę.
Wpływ warunków pogodowych
W czwartek 2 grudnia notowania soi CBoT zamknęły się na poziomie 12,44 dolara za buszel. Średnia cena w ciągu ostatnich kilku tygodni wynosiła 12,40 dolara za buszel. To o 6% więcej niż w roku ubiegłym w pierwszym tygodniu grudnia i o 42% więcej niż przed pandemią korony. „Cena tak bardzo wzrosła częściowo z powodu trudnych warunków zbiorów. Departament Rolnictwa Stanów Zjednoczonych niedawno obniżył krajowe zbiory soi do 120,4 mln ton” – wyjaśnia analityk cen Kyle Holland z agencji rynkowej Mintec.
Jednocześnie oczekiwania wobec Brazylii są dobre. Dobre warunki można spodziewać się także na początku przyszłego roku. Tamtejsze ministerstwo zakłada zbiory na poziomie 144 mln ton. „Potwierdza to większy obszar upraw, będący wynikiem wysokich cen w zeszłym sezonie”. W rezultacie ceny mogą spaść w przyszłym roku, mówi analityk. To drugie może być możliwe także ze względu na to, że Stany Zjednoczone będą mniej eksportować. „To oznacza wyższe zapasy”.
Większy popyt na biodiesel
Soja ma wiele celów. Oprócz sprzedaży do przemysłu paszowego, duża część przetwarzana jest na olej sojowy. Surowiec, na który jest coraz większe zapotrzebowanie. Ceny ropy sojowej na giełdzie CBoT w Chicago zamknęły się w czwartek 2 grudnia na poziomie 12,39 dolara za buszel, co stanowi wzrost o 50% w porównaniu z rokiem poprzednim i o 87% w porównaniu z dwoma latami. Plan prezydenta USA Joe Bidena dotyczący większego wykorzystania biodiesla jest jedną z przyczyn skrajnego wzrostu cen w ciągu ostatniego roku.
Analitycy rynku spodziewają się, że ten trend cenowy na razie się utrzyma, mówi Holland. „Zwłaszcza, gdy plan prezydenta Bidena stanie się rzeczywistością. Może to spowodować gwałtowny wzrost zainteresowania olejem sojowym”. Wysoka cena jest dodatkowo wspierana przez problemy z produkcją i zapasami w Ameryce Południowej wynikające z sezonu La Niña. „Raport Departamentu Rolnictwa USA nie poszedł na marne niedźwiedzi."
Pokarmy roślinne
Drugim popularnym zastosowaniem soi jest wykorzystanie jej białek do produkcji żywności pochodzenia roślinnego. „Rynek białka sojowego jest i pozostaje największym rynkiem białek roślinnych. Pszenica i groszek podążają w ślad za nimi” – mówi Marcel Goldenberg, analityk w Mintec. Mówi, że rynek białka sojowego jest obecnie wart 6 miliardów dolarów i ma stopę wzrostu od 5% do 7% do 2025 roku. „Na ten odsetek decydują głównie wysokie obecnie koszty surowców”. Koszty transportu również odgrywają ważną rolę w kształtowaniu się bieżących cen.
Wygląda na to, że przemysł żywności pochodzenia roślinnego jest gotowy zapłacić tak wysoką cenę. W końcu popyt na produkty pochodzenia roślinnego wciąż rośnie. Z ostatnich badań Markteffect wynika, że na przykład ponad połowa Holendrów (53%) co najmniej raz w miesiącu spożywa zamienniki mięsa. A 48% mieszkańców określa siebie jako fleksitarianistów. „Rosnący popyt jest jednym z powodów, dla których rynek pozostaje silny”.