Po rekordowej cenie nasion soi, amerykański rynek kontraktów terminowych wykazał w zeszłym tygodniu spadek. W ten weekend ponownie rozpoczęła się droga na szczyt. Rynek nasion oleistych na całym świecie stale się poprawia, co również nie ma wpływu na cenę soi.
We wtorek, 1 marca, marcowy kontrakt na soję na CBoT zakończył się ceną 17,06 dolara za buszel, co stanowi rekord wszechczasów. Spekulacje na temat tej historycznej kwoty trwały od kilku tygodni. Gdy okazało się, że zbiory soi w Ameryce Południowej będą (po raz kolejny) mniejsze od wygórowanych oczekiwań, rynek soi przeżył szok.
Dzień po tej cenie cena amerykańska spadła, osiągając w piątek 16,72 marca poziom 4 dolara. Jednak w notowaniach nocnych cena z marcową dostawą ponownie wzrosła do 17 dolarów za buszel. Kontrakt majowy również jest na dobrej drodze do tego poziomu cenowego. Wynosi 16,93 dolara za buszel.
Zmień na olej słonecznikowy
Rynek olejów roślinnych od pewnego czasu utrzymuje się na wysokim poziomie cenowym. Teraz, gdy podaż oleju słonecznikowego częściowo zanika – za 50% odpowiada Ukraina, za 30% Rosja – rynek zyskuje nowy impuls. Z 15% udziałem w rynku światowym, olej słonecznikowy nie jest tak dużym produktem jak olej palmowy, sojowy czy rzepakowy, ale ma kluczowe znaczenie. Nie zawsze możliwa jest również zmiana na inny rodzaj oleju.
Indie są największym odbiorcą olejów roślinnych. Prawie jedna piąta światowej produkcji trafia do tego kraju. Obejmuje to 30% wszystkich ukraińskich nasion słonecznika. Chiny są numerem dwa z 15% światowego handlu w swojej mocy. Konflikt nie mógł nadejść w gorszym momencie dla obu krajów. Zapasy oleju palmowego zostały zmniejszone ze względu na wysokie ceny. Strategia polegała na zakupie oleju słonecznikowego jako zamiennika. Unia Europejska jest także ważnym odbiorcą tego rodzaju ropy i dlatego znajduje się na trzecim miejscu.
Rekordowa cena oleju palmowego
Olej palmowy był tradycyjnie najtańszym rodzajem oleju, ale obecnie stał się najdroższym. Na tym rynku również padają rekordowe ceny. Indonezja, największy eksporter na świecie, ogranicza swój eksport, aby uspokoić rynek wewnętrzny. To faktycznie powoduje wzrost cen na całym świecie. W tym roku cena na rynku kontraktów terminowych wzrosła już o 45%. Olej sojowy może zastąpić olej palmowy i stanowi 15% światowego wolumenu oleju.
Na cenę soi częściowo wpływa rynek nasion oleistych, ale w dużej mierze zbiory i przetwarzanie w Ameryce Północnej i Południowej. Zbiory w Brazylii są nadal ograniczane, a sąsiedni kraj Argentyna – skąd pochodzi większość ropy – ma trudności z utrzymaniem logistyki. Tymczasem Stany Zjednoczone sprzedają soję do Chin w rekordowym tempie, co zdaniem analityków jest oznaką przyszłości.
Wystarczająca ilość soi?
Uprawy soi w Stanach Zjednoczonych były w dobrej kondycji już przed 2022 rokiem. Uprawa wymaga mniej azotu niż kukurydza. Zasiano także więcej pszenicy. Analitycy spodziewają się obecnie, że rolnicy zajmujący się uprawą roli w tym kraju mogą nie być w stanie zasiać wystarczającej ilości soi, aby zaspokoić światowy popyt w przyszłym sezonie. Jest to wymagane do czasu udostępnienia nowych zbiorów z Ameryki Południowej.
Co to oznacza dla naszego kraju? W zeszłym tygodniu Centralne Biuro Statystyczne (CBS) opublikowało dane znany w sprawie importu soi przez nasz kraj. Wiązało się to z 2,39 miliardami kilogramów, z czego 75% jest tutaj przetwarzanych. Głównie przez przemysł paszowy. Utrzymująca się przez długi czas wysoka cena soi ma zatem nieodwracalne skutki dla cen pasz w perspektywie krótko- i długoterminowej.