Ceny przetworów mlecznych w Europie DCA gwałtownie wzrosły w ciągu ostatnich 2 miesięcy w związku z globalnym handlem produktami mlecznymi (GDT) w Nowej Zelandii. W zeszłym tygodniu na rynkach mleczarskich widoczna była korekta. Producenci mleka skarżą się, że dodatni przepływ na rynku ledwo znajduje odzwierciedlenie w cenie mleka oferowanej przez ich nabywców. Jakie ceny są potrzebne na rynku mleka, aby cena mleka osiągnęła 40 euro za 100 kilogramów?
Ostatni raz holenderscy producenci mleka za 40 kg lub więcej musieli zapłacić cenę 100 euro w 2017 r. Boerenbusiness Porównywarka cen mleka pokazuje, że we wrześniu tamtego roku, około 3,5 roku temu, producenci mleka z FrieslandCampina i innych regionów świata oferowali cenę mleka wynoszącą „ponad 40”.
Taka cena mleka mogłaby zostać wówczas osiągnięta ze względu na niedobory na rynku masła. Z powodu niedopasowania podaży i popytu: popyt nagle wzrósł, podczas gdy produkcja faktycznie spadła. W przypadku FrieslandCampina cena mleka utrzymywała się zatem przez 3 miesiące na poziomie powyżej 40 euro za 100 kilogramów. W ciągu ostatnich 2 miesięcy, aż do ubiegłego tygodnia, notowania na rynku mleczarskim DCA na masło, śmietanę, odtłuszczone mleko w proszku i sery znacznie wzrosły. Ceny rosły także na GDT w Nowej Zelandii przez 4 miesiące, aż do zwrotu w ostatnim dniu aukcji.
Teraz pojawia się pytanie: czy cena mleka powyżej 40 euro za 100 kilogramów wkrótce będzie zgodna z oczekiwaniami hodowców bydła mlecznego? Dla przykładu: FrieslandCampina odnotowuje w kwietniu cenę gwarantowaną w wysokości 36 euro, co w porównywarce cen mleka przekłada się na podstawową cenę mleka wynoszącą 35,23 euro. Czy cena mleka uda się osiągnąć poziom z 2017 roku, przekonamy się po notowaniach produktów mleczarskich. Kształtowanie się notowań nabiału w 2017 roku porównamy z tegoroczną ceną.
Masłowa góra zniknęła
W drugiej połowie 2017 roku cena masła gwałtownie wzrosła do prawie 7.000 tys. euro za tonę. Rozwój ten stworzył podstawę dla ceny mleka wynoszącej 40 euro za 100 kilogramów. Jednocześnie cena odtłuszczonego mleka w proszku wykazuje w tym czasie tendencję spadkową.
Jeśli zbadamy związek między ceną mleka a ceną masła, można zauważyć, że cena mleka wzrosła powyżej 2017 euro w 40 r., kiedy cena masła osiągnęła limit 6.850 euro za tonę. Jeśli spojrzymy na inne notowania produktów mleczarskich, cena pełnego mleka w proszku wynosiła 3.100 euro za tonę, a odtłuszczonego mleka w proszku – 1.720 euro za tonę.
Na poniższym wykresie przyjrzeliśmy się cenie mleka w FrieslandCampina w drugiej połowie 2017 roku. Porównujemy ją z teoretycznie obliczoną ceną mleka na podstawie ówczesnych notowań nabiału na masło i odtłuszczone mleko w proszku. Obliczona cena podlega większym wahaniom, ponieważ jest migawką notowań. Cena mleka FrieslandCampina reaguje z opóźnieniem na błędne notowania produktów mlecznych.
FrieslandCampina nie opiera zatem swojej miesięcznej ceny mleka (lub ceny gwarantowanej) bezpośrednio na bieżących cenach rynkowych, lecz na cenach płatniczych grupy swoich europejskich konkurentów. Dzięki temu cena mleka jest bardziej stabilna i mniej zmienna, co jest uważane za zaletę dla członków producentów mleka. Dzięki tej metodzie dołek na rynku staje się dla nich mniej głęboki, podczas gdy szczyt na rynku zostaje wygładzony.
Aktualne notowania produktów mlecznych
W 12. tygodniu (ostatnim tygodniu) cena DCA za masło wynosiła około 3.925 EUR za tonę, czyli nieco mniej niż w poprzednich tygodniach. Oznacza to, że cena masła ma jeszcze długą drogę do osiągnięcia poziomu cen szczytowych w 2017 r. Jednak cena nie musi osiągnąć tego samego limitu, co w 2017 r., aby podnieść cenę mleka powyżej 40 euro za 100 kilogramów. Dzieje się tak dlatego, że notowania pozostałych produktów mlecznych są wyższe niż w 2017 r. W rezultacie na cenę mleka składa się większa różnorodność różnorodnych produktów mleczarskich, co zapewnia szersze wsparcie dla ceny mleka.
Zakładając, że notowania mleka w proszku pozostaną takie same, „limit” wynoszący 40 euro za 100 kilogramów mleka można osiągnąć przy cenie masła wynoszącej 4.200 euro za tonę, jak pokazuje teoretyczna obliczona cena mleka na podstawie masła i mleka odtłuszczonego proszek. Jeżeli obliczona cena mleka będzie utrzymywała się powyżej tego notowania przez dłuższy okres czasu, zapłacona cena mleka nastąpi. Oczywiście inne notowania produktów mlecznych mogą ulec zmianie, co spowoduje, że cena będzie wyższa lub niższa. Ponadto cena masła nie musi być jedyną motywacją do podniesienia ceny mleka powyżej 40 euro.
Notowania spotowe DCA dla mleka surowego są również dobrym wskaźnikiem ceny mleka, ponieważ stanowią „resztkowy przepływ” dostarczanego mleka. Płaci się więc za to cenę minimalną. Z powodu niedoborów masła w 2017 r. cena spot wzrosła w 30. tygodniu do ponad 40 euro za 100 kilogramów mleka. Cena mleka podążyła za ceną spot 5 tygodni później. Notowania spot DCA wahały się w ostatnich tygodniach od 36 do 36,50 euro za 100 kilogramów, ale w ubiegłym tygodniu również spadły o 2–34 euro za 100 kilogramów.
Ogólny trend na rynku mleczarskim
Rynek mleczarski może ponownie zyskać impuls do wzrostu, gdy kraje otworzą swoje gospodarki poprzez szczepienia przeciwko koronawirusowi i ponowne otwarcie branży gastronomicznej. Jeśli podaż mleka w Europie utrzyma się na niższym poziomie niż normalnie, mogą pojawić się niedobory, co może spowodować znaczny wzrost ceny mleka. Jest to oczywiście kwestia przyjrzenia się fusom z kawy, ponieważ ostatecznie zależy to od wielu czynników.