Wraz z odejściem Tjeerda de Groota z Izby Reprezentantów stanowisko D66 w sprawie rolnictwa uległo znacznej zmianie. Nie żeby intencje uległy dużej zmianie, ale z pewnością brzmi to znacznie rozsądniej i mniej fundamentalistycznie.
Podczas Ogólnych Refleksji Politycznych przywódca frakcji Rob Jetten rzeczywiście wyraził się pochlebnie na temat Ministra Wiersmy. Uważał także, że przedstawiciele komisji ds. rolnictwa Izby Reprezentantów są zgodni w ważnych kwestiach dotyczących hodowli zwierząt. Według niego potrzeby wśród rolników są tak duże, że wszyscy przedstawiciele zdają sobie sprawę, że trzeba wyciągnąć pomocną dłoń. Tak czy inaczej Jetten wolałby jak najszybciej wycofać się z biznesu, czego niekoniecznie chcą wszyscy parlamentarzyści.
Nowy dźwięk, stary obraz
Opozycja, a co za tym idzie także Jetten, nadal trzyma się obrazu, jaki wypracowała poprzednia koalicja we współpracy z duetem Timmermans i Samsom. Nowy gabinet stara się od tego dystansować, czego dowodem jest ubiegłotygodniowe pismo w sprawie nawozów oraz plany rządu. Przełamanie zamkniętego pakietu poprzednich koalicji, także na województwach, będzie wymagało jednak pewnego wysiłku. Dzieje się tak częściowo dlatego, że kadra kierownicza (urzędnicy służby cywilnej) nie podąża po prostu nowym tokiem myślenia. Ponadto, gdzie dokładnie znajduje się sterowanie?
Centralnie zdecentralizowany w momencie IPO
Minister Wiersma ogłosiła niedawno, że chce pozbyć się NPLG (programu dla obszarów wiejskich) i przejść na własne zarządzanie, ale do tego musi też odzyskać kontrolę nad przepływami pieniędzy, które przebiegają niemal automatycznie od 2012 r. (kiedy Henk Bleker rzekomo zdecentralizował tej polityki). W przyszłym roku ponad 600 milionów euro. A polityka i wydatki nie są scentralizowane, bo o nich decyduje IPO i BIJ12, poza zasięgiem władz wojewódzkich.
Potrzebna interpretacja danych
Największą ambicją Wiersmy w zakresie hodowli zwierząt jest odzyskanie derogacji, tak aby przepisy dotyczące nawozu naturalnego były mniej restrykcyjne. Proponuje cały pakiet działań, o czym można przeczytać we wspomnianym piśmie nawozowym. Dobrym pomysłem może być najpierw uporządkowanie liczb. Bo jakie są prawidłowe daty dyskusji w Hadze i Brukseli? Co wykorzystuje się na ziemi? Zwykle wykorzystywane są w tym celu (standaryzowane) dane dostarczone przez Wageningen UR, oparte na danych CBS i skorygowane między innymi za pomocą Krajowego Modelu Emisji (NEMA) lub wykorzystywane są inne dane.
Wageningen kontra Wageningen (i CBS)
Sam WUR nie pomaga w ograniczeniu zamieszania. Na przykład do kogo Daty agregacji wygląda, po prostu wyciąga inne wnioski. Świadczy to o znacznie niższym zużyciu azotu i nawozów niż oficjalne dane. Nie wszyscy rolnicy wyrzucają na ziemię maksymalną ilość obornika i nawozów. Można powiedzieć, że czas na analizę w obecności notariusza.
Deska wodna sprawia, że standard jest nieosiągalny
Możesz mieć te same pytania dotyczące wszystkich raportów dotyczących jakości wody. Co jakiś czas pojawiają się informacje o przekroczeniach standardów lub innych problemach. Niedawno NOS znów to miał „miarka” o tego rodzaju problemach, ze złowieszczym przesłaniem, że sprawy naprawdę nie idą dobrze. Rzeczywistość okazuje się bardziej skomplikowana. Co najmniej jeden główny menedżer ds. jakości wody, ludzie nie wykonali należycie swojej pracy, jak wykazały dalsze badania, które ustanowiły nieosiągalnie wysoki standard fosforu. Następnie nadgorliwy Dom Informacji Wodnej uciekł z widocznymi rezultatami.
Uwarunkowanie negatywne
Ten „afera” po części wynika ze swego rodzaju negatywnego uwarunkowania wielu mediów do wszystkiego, co ma związek z rolnictwem. Bardziej denerwujące jest to, że mieszkańcy Holandii nie wiedzą, jakie dane dotyczące jakości wody są przesyłane do Brukseli, na przykład na potrzeby dyrektywy azotanowej. Nieco wyraźniejsze dane sprawiłyby, że życie byłoby znacznie jaśniejsze.
Górny pułap prawny i pozostałe oświadczenie
Pierwsze efekty planów Wiersmy dla hodowli zwierząt i rynku nawozów mogą być już widoczne, choć pewne decyzje wymagają jeszcze podjęcia. Pewne jest, że będzie więcej miejsca na składowanie obornika. Notabene w ramach przepisów Wiersma ustala także legalny pułap produkcji. Z obliczeń wynika, że programy zakupów LBV usuną w tym roku z rynku już około 8 milionów kilogramów fosforanów i 22 milionów kilogramów azotu. Oznacza to, że prawny pułap na rok 2025 został już w dużej mierze osiągnięty. Jednakże w przypadku fosforanów w ilości około 5 milionów kilogramów pozostaje trudnym wyzwaniem. Wszystkie firmy są również zobowiązane do posiadania elektronicznego rejestru nawozów w RVO.
Z drugiej strony, inne dostosowania (mniejsze strefy buforowe, straty gazowe) z łatwością zapewniają o kilkadziesiąt milionów kilogramów więcej przestrzeni instalacyjnej w skali roku. Jednak rynek nawozów reaguje na to powoli. Rynek fosforanów również nie ulega większym zmianom, ale hej, organizacje zajmujące się hodowlą zwierząt gospodarskich nadal mają spór z ministrem w sprawie praw zwierząt i praw produkcyjnych. Wiktymizacją czują się szczególnie hodowle trzody chlewnej i drobiu, gdzie odsetek szumowin wynosi 25–30% zamiast początkowo oczekiwanych 10%.
Skimming według Van der Plasa czy Jettena?
Liderka BBB Caroline van der Plas chce stanąć w ich obronie, w przeciwnym razie będą musieli skierować sprawę do sądu. Rob Jetten również chce być przyjazny rolnikom, ale prawie na pewno jeszcze bardziej zwiększyłby szumowanie, podobnie jak ma to miejsce w przypadku jego kolegów z lewicy w Izbie Reprezentantów.