Fed i EBC jeszcze nie skończyły ze stopami procentowymi

W tym tygodniu zarówno Fed, jak i EBC ponownie podniosły oficjalne stopy procentowe. Dla Fed była to jedenasta podwyżka od marca ubiegłego roku, dla EBC dziewiąta od lipca 2022. Oba banki centralne robią sobie teraz przerwę, a komitety polityczne nie spotkają się ponownie przez około dwa miesiące. Na odpowiednich konferencjach prasowych żaden z prezesów zarządu nie chciał uprzedzać decyzji we wrześniu. Jedyną konkretną rzeczą, którą Christine Lagarde chciała powiedzieć na ten temat, jest to, że stopy procentowe nie zostaną obniżone. Zostawiła wszystkie inne opcje otwarte.

EBC może podjąć decyzję o ponownym podniesieniu stóp procentowych, ale może też powstrzymać się od tego we wrześniu; co nie oznacza końca podwyżek stóp procentowych. W Fed wszystko jest takie samo. Oba banki centralne są „zależne od danych”. Od teraz do następnego spotkania politycznego pojawi się góra nowych danych ekonomicznych.

Jeśli Powell i Lagarde nie chcą się angażować, chętnie coś o tym powiem. Najpierw o EBC. Myślę, że EBC ponownie podniesie stopy procentowe we wrześniu. Lagarde jasno dała do zrozumienia, że ​​ona i jej koledzy są zdeterminowani, by pokonać inflację. Nie powiedziała tego w wielu słowach, ale myślę, że chciała powiedzieć, że opanowanie inflacji będzie ważniejsze niż uniknięcie recesji.

Lagarde mówi ciekawe rzeczy o procesie inflacji
Mówiła o inflacji, nie po raz pierwszy, że zbyt długo będzie zbyt wysoka. Powiedziała też coś o procesie inflacji. Według niej początkowo było to spowodowane „czynnikami zewnętrznymi”, ale obecnie napędzają je podwyżki płac i zyski przedsiębiorstw. Bardzo dyplomatycznie zostawiła pośrodku, który z tych dwóch obecnie dominuje. Powiedziała, że ​​marże zysku nieco spadły w pierwszym kwartale. Innymi słowy, zwiększające inflację skutki rosnących marż zysku są już za nami. Tak więc klucz leży teraz we wzroście płac. Biorąc pod uwagę napiętą sytuację na rynku pracy, uważam, że wzrost płac nie będzie na tyle umiarkowany, aby utrzymać inflację blisko 2%, czyli poziomu, który może (przejściowo) zostać osiągnięty w nadchodzących miesiącach ze względu na efekty bazy.

Lagarde słusznie zwróciła też uwagę, że obecnie największym problemem jest inflacja w sektorze usług. Sektor ten jest pracochłonny, więc wzrost płac ma stosunkowo duży wpływ na inflację. Ponadto zdaniem Lagarde sektor ten jest stosunkowo niewrażliwy na stopy procentowe. Aby spowodować wyhamowanie wzrostu w tym sektorze, konieczna jest więc relatywnie gwałtowna podwyżka stóp procentowych. To prowadzi mnie do wniosku, że EBC nie jest jeszcze gotowy.

Gospodarka europejska znacznie słabnie
Oczywiste jest, że sytuacja w gospodarce europejskiej jest obecnie mniej pomyślna. Obecnie obserwujemy niezwykłe połączenie napiętych rynków pracy i gospodarki, która od dwóch kwartałów znajduje się w stagnacji. W poniedziałek Eurostat opublikuje wstępne dane o PKB za II kw. Niemcy już są w recesji. Na początku tego tygodnia wstępne dane S&P Global pokazały, że w lipcu zaufanie przedsiębiorców w strefie euro ponownie spadło. Zwłaszcza branża przeżywa ciężkie chwile. Dane dotyczące zaufania przedsiębiorstw do niemieckiego przemysłu były bardzo złe. W lipcu było to 38,8 znacznie poniżej 50,0, linii podziału między wzrostem a spadkiem. Wiodąca miara zaufania niemieckiego biznesu, indeks Ifo, spadła w lipcu bardziej niż oczekiwano, podczas gdy poziom był już znacznie poniżej długoterminowej średniej. To są „poziomy recesji”. Komunikaty prasowe S&P Global i Ifo nie dają nadziei na poprawę sytuacji gospodarczej w najbliższej przyszłości.

Poniższy obraz opiera się na Ankiecie Kredytów Bankowych EBC (BLS). Takie badanie przeprowadza wśród banków komercyjnych co kwartał. Jednym z pytań jest to, co banki robią z warunkami kredytów dla firm. Jeśli większość banków powie, że zacieśni, to liczba będzie powyżej zera. Jeśli w sumie więcej banków złagodzi warunki udzielania kredytów, liczba ta spadnie poniżej zera. W II kwartale więcej banków ponownie zaostrzyło warunki udzielania kredytów niż je złagodziło, choć saldo banków prowadzących zaostrzoną politykę kredytową nieco się zmniejsza. Jasne jest również, że nie ma mowy o zapaści kredytowej, jak w latach 2008/09. Jednak dalsze zaostrzanie warunków udzielania kredytów nie wróży dobrze wzrostowi akcji kredytowej.

W BLS EBC pyta też banki, jak wygląda popyt na kredyt ze strony firm. Negatywna obserwacja na poniższym wykresie jest oznaką, że banki zauważają spadek popytu na kredyt. Ujemny rekord padł w drugim kwartale. Nigdy wcześniej banki nie odnotowały takiego spadku popytu na kredyt. Szczegóły badania pokazują, że jest to w dużej mierze spowodowane wyższymi stopami procentowymi, a po części zmniejszoną skłonnością firm do inwestowania. My też nie jesteśmy z tego powodu zadowoleni.

Nic dziwnego, że na tym tle wzrost pieniądza gwałtownie spada. Poniższy wykres pokazuje, że podaż pieniądza M1 (składająca się ze środków, za pomocą których można dokonywać natychmiastowych płatności) nigdy nie spadła (w porównaniu rok do roku) od wprowadzenia euro, ale spada od pewnego czasu. Jest. To też nie jest chore: 8,0% w czerwcu.

Dynamika agregatu szerokiego pieniądza M3 (obejmującego również oszczędności i depozyty terminowe) nie jest rekordowo niska, a jedynie ledwo dodatnia. Wskaźnik ten wskazuje również na wyraźne osłabienie gospodarki europejskiej.

Myślę, że należy wyciągnąć wniosek, że inflacja w strefie euro pozostanie dość trwała w dającej się przewidzieć przyszłości, gdy gospodarka wejdzie w recesję. W końcu ta recesja odwróci inflację, ale rynek pracy prawdopodobnie będzie musiał znacznie się ochłodzić, aby tak się stało.

Inaczej w USA
W USA sytuacja jest inna. Gospodarka jest tam wyraźnie mniej słaba. Na przykład PKB rósł w drugim kwartale w tempie 2,4% w ujęciu rocznym (w naszych warunkach wzrost wyniósł 0,6% kwartał do kwartału). Silnie wzrosły w szczególności inwestycje biznesowe. Zaufanie przedsiębiorców przemysłowych w USA jest również mniej słabe niż w strefie euro. Poniższy wykres pokazuje, że różnica między wskaźnikami menedżerów ds. zakupów w obu gospodarkach w lipcu była największa w ciągu ostatnich dwóch lat.

Amerykański rynek mieszkaniowy również zaczął się ożywiać. Poniższy wykres pokazuje, że ceny domów (według indeksu Case-Shiller) rosną miesiąc do miesiąca od lutego. W maju ceny były o 4,2% wyższe niż w styczniu.

Wielkie pytanie brzmi, czy to wszystko jest zgodne z osiągnięciem celu inflacyjnego na poziomie 2%. Obawiam się, że nie i jestem skłonny powiedzieć, że te wydarzenia pokazują, że stopy procentowe nie są jeszcze wystarczająco wysokie. Dlatego spodziewam się, że Fed w końcu jeszcze bardziej podniesie stopy procentowe.

Zaufanie producentów ponownie spadło w Holandii
Według indeksu CBS zaufanie producentów w Holandii jeszcze bardziej spadło w lipcu. Od 1,0 w czerwcu do 0,1 w lipcu. Długookresowa średnia jest nieco wyższa: 1,4. W szczególności do spadku przyczyniło się pogorszenie oceny napływu zamówień. Mimo to uważam, że poziom wskaźnika ufności jest wciąż wyjątkowo wysoki. Poniższy wykres pokazuje, że istnieje duża różnica między wskaźnikiem zaufania a rzeczywistą produkcją. W maju poziom produkcji był aż o 9,2% niższy niż rok wcześniej.

Recesja nieunikniona
W tym tygodniu Fed i EBC ponownie podniosły oficjalne stopy procentowe. Zostawili wszystkie opcje otwarte dla przyszłych decyzji. Nie sądzę, aby którykolwiek z nich był „zrobiony”, chociaż jest duża szansa, że ​​Fed pozostawi stopy procentowe bez zmian we wrześniu.

Ze względu na efekty bazy, dane o inflacji w najbliższych miesiącach znacząco spadną. Ale to zaciemnia niektóre podstawowe problemy. Inflacja w strefie euro jest obecnie generowana przede wszystkim w sektorze usług. Płace odgrywają tu główną rolę. Biorąc pod uwagę napiętą sytuację na rynku pracy, obawiam się, że wzrost płac nie będzie na tyle umiarkowany, aby umożliwić inflację na poziomie 2% w średnim okresie. Dlatego myślę, że EBC jeszcze bardziej podniesie stopy procentowe.

Tymczasem gospodarka w strefie euro wyraźnie słabnie. Dlatego nadal wierzę, że recesja jest nieunikniona.

Gospodarka USA jest w lepszej kondycji. To jest pozytywne, ale jednocześnie stanowi problem. Jeśli chodzi o Stany Zjednoczone, obawiam się, że cykl koniunkturalny pozostaje zbyt silny, aby osiągnąć cel inflacyjny na poziomie 2%. Dlatego uważam, że w końcu Fed będzie musiał jeszcze bardziej podnieść stopy procentowe.

Hansa de Jonga

Han de Jong jest byłym głównym ekonomistą ABN Amro, a obecnie ekonomistą rezydentem m.in. w BNR Nieuwsradio. Jego komentarze można również znaleźć na Crystalcleareconomics.nl

© Analiza rynku DCA. Niniejsza informacja rynkowa podlega prawu autorskiemu. Zabrania się reprodukowania, rozpowszechniania, rozpowszechniania lub udostępniania treści osobom trzecim za wynagrodzeniem w jakiejkolwiek formie bez wyraźnej pisemnej zgody DCA Market Intelligence.