Jak szybko Holandia wyjdzie z recesji?

Nasz produkt krajowy brutto (PKB) spada już drugi kwartał z rzędu. Centralne Biuro Planowania (CPB) przewiduje ożywienie w drugiej połowie roku. Tego jeszcze nie widziałem, bo stopy procentowe na rynku kapitałowym rosną, a perspektywy światowego handlu są niekorzystne. Dzieje się tak dlatego, że chińskie ożywienie zdecydowanie nie rusza. Wreszcie rosyjski bank centralny gwałtownie podnosi stopy procentowe.

Nasza gospodarka również nieznacznie się skurczyła w drugim kwartale: -0,3% kwartał do kwartału po spadku o 0,4% w pierwszym kwartale. Zgodnie z ogólną zasadą, że gospodarka, która kurczy się dwa kwartały z rzędu, jest w recesji, można więc o tym mówić. Rok do roku jest teraz również minus. Przyczyną spadku była w szczególności konsumpcja prywatna i handel zagraniczny. Konsumpcja spadła aż o 1,6%, a eksport o 0,7% w porównaniu z poprzednim kwartałem. Inwestycje nadal rosły o 1,3%, ale i to było słabsze niż +2,7% w pierwszym kwartale.

Jak dotąd była to łagodna recesja. Rynek pracy pozostaje napięty. Choć bezrobocie w lipcu nieznacznie wzrosło: 3,6% w porównaniu z 3,5% w czerwcu, było to spowodowane większą liczbą osób wchodzących na rynek pracy. Liczba miejsc pracy nieznacznie wzrosła.

W projekcie MEV (Macro-Economic Outlook) CPB przewiduje, że nasza gospodarka wzrośnie w tym roku o 0,7%. Będzie to wymagało przekształcenia się spadku w pierwszej połowie roku w lekki wzrost. Szczerze mówiąc, nie widzę, żeby to się jeszcze działo. Wzrost płac przewyższa inflację, zwiększając siłę nabywczą. Handel światowy pozostaje słaby, a stopy procentowe nadal rosną.

Silne ożywienie w Chinach nie następuje
Światowy handel jest osłabiony przez brak silnego ożywienia w Chinach. W lipcu produkcja przemysłowa była o 3,7% wyższa niż rok wcześniej, ale to niewiele jak na Chiny. W czerwcu było to nadal 4,4%. Chińscy konsumenci również zawodzą. Sprzedaż detaliczna w lipcu była tylko o 2,5% wyższa niż rok wcześniej. W czerwcu było to 3,1%, ale w latach poprzedzających pandemię często zdarzały się wskaźniki zbliżone do 10%. Bezrobocie wzrosło z 5,2% w czerwcu do 5,3% w lipcu. Na ścianie jest napisane, że chińscy statystycy przestali publikować dane dotyczące bezrobocia wśród młodzieży. W czerwcu wzrósł do 21,3%. Ponadto niektóre firmy z branży nieruchomości (ponownie) napotkały problemy. Widzę coraz więcej pesymistycznych analiz i komentarzy na temat Chin.

Gospodarka światowa jest całkowicie uzależniona od Chin i oczywiście od krajów regionu. Liczby dotyczące eksportu Singapuru są zatem również znaczące. Jest to oczywiście stosunkowo niewielka gospodarka, ale bardzo otwarta, wrażliwa na handel międzynarodowy iz pewnością na rozwój wydarzeń w Chinach. Poniższy rysunek pokazuje, że eksport z Singapuru gwałtownie spada. Chociaż Singapur jest daleko od naszego łóżka, to też nie jest dla nas dobry znak.

Stopy procentowe na rynku kapitałowym rosną
Jak wspomniano, rosnące stopy procentowe również nie pomagają gospodarce. Stopy procentowe rynków kapitałowych wzrosły znacznie mniej niż oficjalne stopy procentowe banków centralnych. Jednak w ostatnich tygodniach stopy procentowe na rynkach kapitałowych również zaczęły znacznie rosnąć. W Stanach Zjednoczonych rentowność 10-letnich obligacji wzrosła obecnie powyżej poziomu z października/listopada ubiegłego roku. To najwyższy poziom od czasu tuż przed kryzysem finansowym. Nasze stopy procentowe na rynku kapitałowym również wzrosły.

Wysokie stopy procentowe wywierają presję na wydatki. Oczywiście niektóre sektory są bardziej wrażliwe na stopy procentowe niż inne. W szczególności rynek mieszkaniowy jest wrażliwy na zainteresowanie. W Stanach Zjednoczonych związek między stopami procentowymi a rynkiem mieszkaniowym jest bardzo szybki i silny. Kolejny obraz pokazuje zaufanie wśród budowniczych domów i stopy procentowe na rynku kredytów hipotecznych (w odwróconej skali, tak że spadek linii oznacza wzrost stóp procentowych). Zaufanie rośnie od początku roku, ponieważ stopy procentowe przestały rosnąć. W sierpniu indeks zaufania National Association of Home Builders ponownie spadł, bez wątpienia z powodu wzrostu oprocentowania kredytów hipotecznych. Muszę powiedzieć, że amerykański konsument jeszcze się nie zniechęcił. Konsumpcja stale rośnie.

Inflacja ostatnio spadła i wiele razy pisałem, że ten trend będzie się utrzymywał jeszcze przez jakiś czas. Pisałem też wcześniej, że spadek inflacji wynika częściowo z czynników przejściowych. Warto zobaczyć, co jest w „potoku”. Takim wskaźnikiem są ceny importowe. Zwykle wyprzedzają ceny konsumpcyjne. W lipcu ceny importu z USA wzrosły o 0,4% w porównaniu z czerwcem. Kolejny rysunek pokazuje, że deflacja w cenach importu spada. Nadal widać spadek z roku na rok, ale droga wydaje się rosnąć. Ostatecznie zmniejszy to przygnębiający wpływ na ceny konsumpcyjne. Dlatego po spadku inflacji w kolejnych miesiącach należy spodziewać się jej ponownego wzrostu.

Osłabienie rubla i rosnąca inflacja
Rosyjski bank centralny podniósł w tym tygodniu oficjalną stopę procentową z 8,5% do 12%. Stopy procentowe zostały podniesione już niecały miesiąc temu: z 7,5% do 8,5%. Przyczyną tych działań jest słabnący rubel i rosnąca inflacja. Paradoksalnie są one efektem lepszego niż oczekiwano rozwoju rosyjskiej gospodarki w ciągu ostatniego roku.

Kiedy wybuchła wojna, rubel gwałtownie spadł. Bank centralny gwałtownie podniósł stopy procentowe, a także zdołał ustabilizować rubla, wprowadzając ograniczenia w międzynarodowych przepływach kapitałowych. W rzeczywistości mocno się odrodził. Ponieważ chcieliśmy znacznie mniej eksportować do Rosji, na rosyjskim bilansie handlowym powstała duża nadwyżka. To wspierało rubla. Ale teraz import znów rośnie, ponieważ Rosjanie znajdują innych dostawców i wzrost popytu krajowego, a moce produkcyjne są zniszczone przez wojnę. Na przykład nadwyżka w bilansie handlowym mniej więcej zniknęła, a wraz z nią zniknęło wsparcie dla rubla. Decydenci będą mieli piekielną robotę, aby sprowadzić i utrzymać gospodarkę na spokojniejszych wodach.

Zamknięcie
Nasza gospodarka kurczy się drugi kwartał z rzędu i zgodnie z praktyczną zasadą ekonomistów jesteśmy w recesji. Wszyscy nazywają recesję łagodną, ​​a CPB przewiduje ożywienie. Miejmy nadzieję, że mają rację, ale rosnące stopy procentowe na rynkach kapitałowych i słabość światowego handlu są poważnymi przeciwnościami. Problemy w chińskiej gospodarce okazują się większe niż oczekiwano, a ożywienie nie następuje. Dlatego nie jestem od razu przekonany, że ujdzie nam na sucho skurcz o dwa kwartały.

O ile uzasadnione jest założenie, że inflacja jeszcze przez jakiś czas będzie spadać, to powinniśmy zdawać sobie sprawę, że niektóre czynniki depresyjne mają charakter tymczasowy. Na przykład wydaje się, że spadek cen importu w USA dobiegł końca. Niższe ceny importowe można postrzegać jako „przyszłą dezinflację”. Więc zniknie. Po spadku inflacji w nadchodzących miesiącach, należy więc liczyć na jej późniejszy wzrost. Jak potężny jest nadal bardzo niepewny.

Rosyjski bank centralny po raz drugi w ciągu miesiąca podniósł stopy procentowe. W ten sposób odpowiada na rosnącą inflację i osłabienie rubla, czyli dwa zjawiska, które mogą się wzajemnie wzmacniać. Istnieje duża szansa, że ​​rosyjskie stopy procentowe będą nadal rosły. Presja wywierana na gospodarkę i wyzwania stojące przed decydentami są coraz większe.

Hansa de Jonga

Han de Jong jest byłym głównym ekonomistą ABN Amro, a obecnie ekonomistą rezydentem m.in. w BNR Nieuwsradio. Jego komentarze można również znaleźć na Crystalcleareconomics.nl

© Analiza rynku DCA. Niniejsza informacja rynkowa podlega prawu autorskiemu. Zabrania się reprodukowania, rozpowszechniania, rozpowszechniania lub udostępniania treści osobom trzecim za wynagrodzeniem w jakiejkolwiek formie bez wyraźnej pisemnej zgody DCA Market Intelligence.